TP.HCM đang đẩy mạnh các biện pháp nhằm tăng nguồn cung nhà ở xã hội, đáp ứng nhu cầu an cư cho người thu nhập thấp, công nhân lao động và các nhóm đối tượng ưu tiên. Theo chỉ đạo mới nhất từ UBND TP.HCM, tất cả các dự án nhà ở xã hội phải hoàn tất thủ tục và khởi công xây dựng trong vòng 12 tháng kể từ thời điểm được giao đất. Quy định này không chỉ nhằm thúc đẩy tiến độ triển khai mà còn góp phần thực hiện chỉ tiêu quốc gia về phát triển nhà ở xã hội đến năm 2030.
Chính sách này được ban hành trong bối cảnh TP.HCM đang đối mặt với áp lực lớn về nhà ở đô thị, nơi nhu cầu nhà ở giá rẻ ngày càng tăng cao do đô thị hóa nhanh chóng và dòng người lao động đổ về.
Theo báo cáo từ Bộ Xây dựng, toàn quốc đang thực hiện Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội giai đoạn 2021-2030, với mục tiêu mang lại cơ hội an cư lạc nghiệp cho hàng triệu người dân thu nhập thấp. Tại TP.HCM, việc siết chặt thời hạn khởi công được kỳ vọng sẽ giúp thành phố đạt được mục tiêu 100.000 căn nhà ở xã hội vào năm 2030, đồng thời hỗ trợ ổn định xã hội và phát triển kinh tế bền vững.
Nội Dung Đề Xuất
Chỉ đạo cụ thể từ UBND TP.HCM và nhiệm vụ Của Sở Xây Dựng
UBND TP.HCM đã ban hành chỉ đạo yêu cầu Sở Xây dựng thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm để đảm bảo hoàn thành chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội năm 2025 và tiến tới đạt 100.000 căn vào năm 2030, theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ. Cụ thể:
Bố trí chủ đầu tư và siết chặt thời hạn khởi công: Sở Xây dựng phải khẩn trương bố trí chủ đầu tư cho các quỹ đất phát triển nhà ở xã hội chưa triển khai hoặc đã bàn giao nhưng chưa có nhà đầu tư. Các chủ đầu tư phải hoàn tất thủ tục pháp lý và khởi công xây dựng trong vòng 12 tháng kể từ khi được giao đất. Quy định này nhằm tránh tình trạng đất bị “treo” lâu năm, dẫn đến lãng phí nguồn lực và chậm trễ trong việc cung cấp nhà ở cho người dân.
Xây dựng quy trình và cơ chế hỗ trợ: Sở Xây dựng phối hợp với các đơn vị liên quan để xây dựng và hoàn thiện quy trình, thủ tục phát triển nhà ở xã hội trong tháng 8/2025. Đồng thời, ban hành cơ chế hỗ trợ nhằm đẩy nhanh tiến độ dự án, bao gồm việc rút gọn thủ tục hành chính lên đến 70% thời gian so với quy định hiện hành. Ngoài ra, cần xác định quỹ đất dành riêng cho lực lượng vũ trang và công nhân lao động trước cuối năm 2025.
Tháo gỡ khó khăn và giám sát tiến độ: Sở Xây dựng sẽ làm việc trực tiếp với các chủ đầu tư để giải quyết vướng mắc, đảm bảo dự án thi công đúng tiến độ. Đồng thời, tham mưu UBND TP.HCM thành lập Ban Chỉ đạo phát triển nhà ở xã hội trong tháng 8/2025. Các đơn vị liên quan phải theo dõi sát sao tiến độ, báo cáo kịp thời các khó khăn để thành phố xem xét và quyết định, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho việc phát triển nhà ở xã hội.
Ngoài ra, TP.HCM đã đưa chỉ tiêu phát triển nhà ở xã hội vào các chỉ tiêu phát triển kinh tế – xã hội thường niên, nhằm nâng cao trách nhiệm và ưu tiên nguồn lực cho lĩnh vực này.
Tiến độ hiện tại và chỉ tiêu phát triển Nhà Ở Xã Hội tại TP.HCM
Theo chỉ tiêu được Chính phủ giao, đến năm 2030, TP.HCM phải hoàn thành 100.000 căn nhà ở xã hội. Tuy nhiên, tiến độ hiện tại vẫn còn khoảng cách lớn so với mục tiêu:
Giai đoạn 2021-2025: TP.HCM đã hoàn thành 5.619 căn nhà ở xã hội, với dự kiến bổ sung thêm 2.874 căn vào cuối năm 2025, nâng tổng số lên khoảng 6.000 căn. Cập nhật đến hết quý I/2025, thành phố đã hoàn thành 6 dự án với tổng cộng 2.745 căn hộ, và đang thi công 4 dự án khác với 2.874 căn, dự kiến hoàn thành trong năm nay. Đến nay, thành phố đã đưa vào sử dụng 5 dự án nhà ở xã hội với hơn 2.300 căn hộ, cùng một phần dự án nhà lưu trú công nhân quy mô 368 căn.
Mục tiêu giai đoạn 2026-2030: Để bù đắp khoảng trống, TP.HCM đặt mục tiêu hoàn thành từ hơn 9.400 đến hơn 28.000 căn nhà ở xã hội mỗi năm. Đến cuối năm 2025, thành phố dự kiến hoàn thành thêm 6.300 căn và cấp giấy phép cho 22 dự án mới với khoảng 20.000 căn. Ngoài ra, 21 dự án khác quy mô khoảng 40.000 căn đang trong giai đoạn triển khai thủ tục pháp lý.
Toàn quốc, năm 2025, Thủ tướng Chính phủ đã giao chỉ tiêu hoàn thành 100.275 căn nhà ở xã hội, với các địa phương như TP.HCM được điều chỉnh chỉ tiêu sát thực tế hơn để giữ nguyên mục tiêu quy mô tổng thể.
Nguồn lực đất đai và các dự án nổi bật
Về nguồn lực đất đai, TP.HCM dự kiến sử dụng khoảng 1.400 ha để phát triển nhà ở xã hội. Trong đó, 661 ha đang triển khai 116 dự án, còn lại 739 ha đang được nghiên cứu phân bổ trong đồ án điều chỉnh quy hoạch chung thành phố. Sở Xây dựng đang rà soát quỹ đất tiềm năng để ưu tiên cho các dự án mới.
Một trong những dự án nổi bật gần đây là lễ khởi công dự án nhà ở xã hội tại số 4 Phan Chu Trinh, phường Bình Thạnh. Dự án này gồm 3 khối chung cư cao 20 tầng, tổng cộng 864 căn hộ với diện tích từ 40-76m², phù hợp cho 1-3 phòng ngủ. Tổng diện tích đất 12.099m², diện tích sàn xây dựng khoảng 80.318m², với tổng mức đầu tư gần 997,4 tỷ đồng từ ngân sách thành phố.
Dự án không chỉ phục vụ tái định cư cho hơn 1.030 hộ dân bị ảnh hưởng bởi dự án rạch Xuyên Tâm mà còn góp phần vào chỉ tiêu nhà ở xã hội. Các tiện ích bao gồm hệ thống giao thông nội bộ, cấp thoát nước, điện, phòng cháy chữa cháy, khu thương mại, dịch vụ, sinh hoạt cộng đồng và công viên cây xanh. Thời gian thực hiện dự kiến từ nay đến hết năm 2027.
Thách thức và giải pháp hỗ trợ phát triển Nhà Ở Xã Hội
Mặc dù có nhiều nỗ lực, TP.HCM vẫn đối mặt với thách thức như thủ tục hành chính phức tạp, thiếu nguồn vốn ưu đãi và quỹ đất hạn chế. Để khắc phục, thành phố đang đề xuất cơ chế hỗ trợ đặc thù, bao gồm ưu đãi thuế, vay vốn lãi suất thấp và rút ngắn thời gian phê duyệt dự án. Bối cảnh toàn quốc với Đề án 1 triệu căn nhà ở xã hội nhấn mạnh việc xây dựng hệ sinh thái bền vững, lấy người dân làm trung tâm, nhằm đảm bảo chất lượng nhà ở và tích hợp các dịch vụ tiện ích.
Việc thực hiện nghiêm túc chỉ đạo mới sẽ giúp TP.HCM không chỉ đạt chỉ tiêu mà còn cải thiện chất lượng cuộc sống cho người dân, góp phần vào sự phát triển bền vững của đô thị lớn nhất cả nước. Người dân thu nhập thấp và công nhân lao động có thể kỳ vọng vào nguồn cung nhà ở giá rẻ tăng mạnh trong những năm tới.
